Živi jezici
type: channel
description: Časopis Živi jezici objavljuje radove iz oblasti glotodidaktike, lingvistike i primenjene lingvistike, filologije i studija kulture, kao i bibliografije, hronike i prikaze naučne, stručne, udžbeničke i priručne literature. Časopis je otvorenog pristupa, a prilozi prolaze kroz proces dvostruke anonimne recenzije.
publisher: Друштво за стране језике и књижевности, Филолошки факултет Универзитета у Београду
language: sr-Latn
publication name: Živi jezici
issn: 0514-7743
items: IZAZOVI SAVREMENOG OBRAZOVANJA I ULOGA NASTAVNIKA
items: ICH HÄTTE GERN EIN EIS, BITTE. SPRACHLICHE MUSTER IM SCHNITTPUNKT VON SPRACHE, KOMUNIKATION UND KULTUR
items: ČITATI DA BISMO RAZUMELI SVET: ELZA TRIOLE KAO KNJIŽEVNA KRITIČARKA IZMEĐU ANGAŽOVANOSTI I ESTETIKE
items: AFEKTIVNI ASPEKTI U MOTIVACIJI ZA UČENJE STRANIH JEZIKA
items: STAVOVI RODITELJA PREMA UČENJU NEMAČKOG KAO DRUGOG STRANOG JEZIKA
items: TEMATSKA PROGRESIJA U FRANCUSKOM KNJIŽEVNOM TEKSTU
items: PORTUGALSKI JEZIK U (PRIMENJENOJ) LINGVISTICI U REPUBLICI SRBIJI
items: RECENZIJA UDŽBENIKA ,,ENGLISH FOR APPLIED ART’S SAKE” DOC. DR ALEKSANDRA VULETIĆA
items: NAZIVI UGOSTITELJSKIH I HOTELIJERSKIH OBJEKATA NA FRANCUSKOM I ŠPANSKOM JEZIKU: KOMPARATIVNA TERMINOLOŠKA STUDIJA
items: UDŽBENIČKI KOMPLET SPECIAL OPERATIONS LANGUAGE TRAINING: SERBIAN U NASTAVI SRPSKOG KAO STRANOG JEZIKA
items: ITALIJANSKI I SRPSKI SOMATSKI IZRAZI U POREĐENJU
items: ASPEKTUALNOST U NEMAČKOM I SRPSKOM JEZIKU IZ KOGNITIVINOLINGVISTIČE PERSPEKTIVE
items: GOVORNI ČIN SUGESTIJE U ONLAJN RECEPTIMA U SRPSKOM I ENGLESKOM JEZIKU U OKVIRU TEORIJE RELEVANCIJE
items: PODUČAVANJE KULTURE I IKK U NASTAVI ENGLESKOG ZA POSEBNE NAMENE U KONTEKSTU UGOSTITELJSTVA IZ PERSPEKTIVE STUDENATA
items: JEZIČKE ODLIKE NOVINSKIH NASLOVA O VEŠTAČKOJ INTELIGENCIJI U ELEKTRONSKIM IZDANjIMA ITALIJANSKIH DNEVNIH NOVINA
items: PRECIZNOST U ARTIKULACIJI ENGLESKIH INTERDENTALNIH FRIKATIVA KOD SRPSKIH OSNOVNOŠKOLACA
items: SEMANTIČKE PROMENE U RUSKIM ANGLICIZMIMA U PERIODU MEĐUMILENIJUMSKIH DEŠAVANjA U RUSKOM DRUŠTVU
items: PRIKAZ REČNIKA I GLOSARA ENGLESKOG JEZIKA STRUKE ZA STUDENTE SPECIJALNE EDUKACIJE I REHABILITACIJE
items: INICIJALNO OBRAZOVANJE NASTAVNIKA STRANIH JEZIKA U REPUBLICI SRBIJI: MIŠLJENJA PROFESORA METODIKE NASTAVE STRANOG JEZIKA
items: MODALNOST U VAZDUHOPLOVNOJ TELEKOMUNIKACIJI PUTEM RADIOTELEFONIJE
items: PREPREZENTACIJA GLUVIH ŽENA U ISTORIJSKIM MONOGRAFIJAMA ČUJUĆIH AUTORA
items: TEMATSKI I GRAMATIČKI SADRŽAJI UDŽBENIKA ZA OSMI RAZRED ZA PREDMET ZA PREDMET NEMAČKI JEZIK KAO DRUGI STRANI JEZIK
items: KONCEPTUALNO POLJE LJUBAVI U FRAZEOLOGIZMIMA ITALIJANSKOG, ŠPANKOG I SRPSKOG JEZIKA KOJI SADRŽE KOMPONENTU OKO
items: PROZODIJSKE OSOBINE PARENTETIČKIH IZRAZA U FORMI KLAUZE U SRPSKOM JEZIKU
items: ANALIZA PREVODA IDIOMA U PROGRAMU ZA MAŠINSKO PREVOĐENJE GOOGLE TRANSLATE NA PRIMERU ROMANA „ČITAV ŽIVOT“ I „TRAFIKANT“ ZA JEZIČKI PAR NEMAČKO-SRPSKI
items: UNAPREĐIVANJE INTERKULTURNE KOMPETENCIJE UZ POMOĆ NOVINA I ČASOPISA U NASTAVI NEMAČKOG KAO STRANOG JEZIKA: BOSANSKI, NEMAČKI, SRPSKI
items: SRPSKI KAO STRANI JEZIK U TEORIJI I PRAKSI V
items: PROJEKTNI PRISTUP U NASTAVI FRANCUSKOG JEZIKA NASTAVNIČKE STRUKE
items: MESTO ARAPSKOG JEZIKA U UPOREDNIM PROUČAVANJIMA SEMITSKIH JEZIKA
items: BIBLIOGRAFIJA RADOVA IZ OBLASTI METODIKE NASTAVE SRPSKOG KAO STRANOG JEZIKA (2018–2022)

IZAZOVI SAVREMENOG OBRAZOVANJA I ULOGA NASTAVNIKA
type: item
description: Savremeno obrazovanje je više nego ikad suočeno sa brojnim izazovima, uključujući decenijske reforme, društvena previranja, razvoj modernih tehnologija i dr. Uloga nastavnika sastoji se u prevazilaženju svih prepreka na koje svakodnevno nailaze. Pored toga, nastavnici moraju kod svojih učenika da razvijaju kritičko mišljenje i kreativnost, pripremajući ih za zahteve tržišta rada. Od nastavnika se očekuje da imaju inovativni pristup radu, da bude svojim učenicima na raspolaganju ne samo kao predavač već i kao moralna podrška i da svim učenicima pruži kvalitettno obrazovanje. Nastavnici, kao nosioci promena, moraju se konstantno profesionalno usavršavati i adaptirati kako bi odgovorili na sve potrebe savremenog društva. U ovom radu pored problema sa kojima se nastavnici suočavaju i njihove uloge u savremenom obrazovanju, biće navedene i implikacije za rad nastavnika koje su od velike važnosti za uspešno obrazovanje.
subject: Glotodidaktika
  topic: section
subject: savremeno obrazovanje
  topic: keywords
subject: izazovi
  topic: keywords
subject: nastavnici
  topic: keywords
subject: profesionalno usavršavanje
  topic: keywords
subject: implikacije za rad
  topic: keywords
creator: Милка Митровић
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 Милка Митровић https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 147
ending page: 158
doi: 10.18485/zivjez.2025.45.1.7

ICH HÄTTE GERN EIN EIS, BITTE. SPRACHLICHE MUSTER IM SCHNITTPUNKT VON SPRACHE, KOMUNIKATION UND KULTUR
type: item
description: Der Beitrag fokussiert das sprachliche Muster Ich hätte gern X, das sich ungefähr um die Jahrtausendwende zu einer kollektiv präferierten Bestellformel in Kauf- und Restaurantgesprächen verfestigt hat. Die Allgegenwärtigkeit dieses Musters in Dienstleistungsgesprächen und der Rückzug indikativischer Formulierungen wie Ich bekomme X, Ich kriege X und Ich nehme X verweist auf einen Wandel im Bereich sprachlicher Höflichkeit einerseits und auf einen Wertewandel andererseits. Dieser Wandelprozess wird zum Anlass genommen, den kommunikativen Effekt und die kulturelle Signifikanz des hergebrachten wie des neuen Sprachgebrauchs zu analysieren und zu beschreiben. Um die Genese und Verfestigung des Musters Ich hätte gern X nachzuzeichnen, werden nicht nur einschlägige grammatische Referenzwerke in diachroner Betrachtungsweise konsultiert, sondern auch das Forschungs- und Lehrkorpus Gesprochenes Deutsch (FOLK) abgefragt. Mit einer Kombination quantitativer und qualitativer korpuslinguistischer Methoden wird das Muster systematisch eruiert, beschrieben und interpretiert. Ziel ist es aufzuzeigen, dass Ich hätte gern X auch in anderen direktiven Gesprächstypen zur Realisierung einer Aufforderung vorzufinden ist und dass der Sprachmusterwandel einen Wandel des Deutungsmusters ‚Höflichkeit‘ repräsentiert und konstituiert.
subject: Lingvistika i primenjena lingvistika
  topic: section
subject: Routineformeln
  topic: keywords
subject: Höflichkeit
  topic: keywords
subject: Bestellformeln
  topic: keywords
subject: Musterwandel
  topic: keywords
subject: Kulturwandel
  topic: keywords
creator: Jasmina Mahmutović
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 Jasmina Mahmutović https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 43
ending page: 68
doi: 10.18485/zivjez.2025.45.1.2

ČITATI DA BISMO RAZUMELI SVET: ELZA TRIOLE KAO KNJIŽEVNA KRITIČARKA IZMEĐU ANGAŽOVANOSTI I ESTETIKE
type: item
description: Ovaj članak analizira kritički rad Elze Triole kroz izbor njenih tekstova objavljenih u francuskoj štampi od 1938. do 1970. godine. Polazeći od analize savremenih romana, pokazujemo da je Triolet razvila autentičnu misao ukorenjenu u marksizmu, gde estetika i ideologija čine nerazdvojivu celinu. U svom pristupu, Triole književnost posmatra kao istorijski proizvod, isprepleten društvenim protivrečnostima, dok kritiku razumeva kao angažovanu interpretaciju. Metodološki okvir rada spaja sociokritičku analizu i simptomatsko čitanje (lecture symptomale) prema Altiuser i Mašere. Ova metoda omogućava da prepoznamo tišine, odsustva i ideološke „neizrečenosti” unutar tekstova. Kroz analizu korpusa kritičkih članaka, pokazujemo kako Triole dosledno kombinuje dijalektičku oštrinu sa pažnjom za političke i formalne tenzije. Zaključujemo da kritička delatnost Elze Triole predstavlja retko dosledan spoj estetske rigoroznosti i društvene angažovanosti, koji i danas može poslužiti kao uzor za interpretaciju književnosti u širem, istorijskom i ideološkom kontekstu.
subject: Nauka o književnosti
  topic: section
subject: Elza Triole
  topic: keywords
subject: marksistička kritika
  topic: keywords
subject: simptomatsko čitanje
  topic: keywords
subject: angažovana književnost
  topic: keywords
creator: VELIMIR MLADENOVIĆ
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 VELIMIR MLADENOVIĆ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 199
ending page: 220
doi: 10.18485/zivjez.2025.45.1.10

AFEKTIVNI ASPEKTI U MOTIVACIJI ZA UČENJE STRANIH JEZIKA
type: item
description: Polazeći od ideje da je afektivna motivacija jedan od najvažnijih faktora u učenju stranih jezika, u radu je prikazan njen uticaj na kontekst izvođenja nastave. Na osnovu promišljanja teorijske građe koja se odnosi na praktične primere koji utiču na motivaciju, ponuđen je zajednički obrazac za uspešno izvođenje nastave stranih jezika. S obzirom na to da motivacija podrazumeva dvosmernu ulogu, u kontekst izvođenja nastave je važno uključiti umeće i osećanja. Kontekstualni faktori u razvoju motivacije i kreiranje jezičkog ambijenta koji pokreće motivaciju, podrazumevaju unutrašnje i spoljašnje faktore. Istraživanje pojedinačnih faktora, prirode emocija, potencijala mašte, jezičkog identiteta, komunikacije, grupne dinamike, višejezičnog i jednojezičnog konteksta, uticaja sociokulturne kompetencije na motivaciju i kontinuiranog usavršavanja nastavnika, ima za cilj preispitivanje kvaliteta ličnog i opšteg metodičkog izbora u izvođenju nastave stranih jezika. Uključivanje svakog od navedenih segmenata u nastavu poziva na razmenu između učenika i nastavnika i predstavlja jedinstven obrazac za uspešno izvođenje nastave stranih jezika.
subject: Glotodidaktika
  topic: section
subject: afektivna motivacija
  topic: keywords
subject: psiholingvistika
  topic: keywords
subject: primenjena lingvistika
  topic: keywords
subject: metodika nastave stranih jezika
  topic: keywords
subject: L2 Self
  topic: keywords
creator: Ivana Djordjevic
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 Ivana Djordjevic https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 109
ending page: 127
doi: 10.18485/zivjez.2025.45.1.5

STAVOVI RODITELJA PREMA UČENJU NEMAČKOG KAO DRUGOG STRANOG JEZIKA
type: item
description: Stavovi roditelja igraju ključnu ulogu u uspehu njihove dece, posebno kada je reč o učenju stranih jezika. Proučavanje roditeljskih stavova može nam pomoći da razumemo kako roditelji utiču na motivaciju i interes dece za učenje jezika, što dalje utiče na postignuća u učenju. Takođe, stavovi roditelja mogu oblikovati izbor jezika koji dete uči, kao i dugoročne obrazovne i profesionalne prilike koje se otvaraju kroz poznavanje stranog jezika. S obzirom na sve veću važnost stranih jezika u globalnom društvu, istraživanje ovog aspekta može pružiti uvid u efikasnije pristupe u nastavi jezika i podršci učenicima. Pitanje motivacije za učenje stranog jezika postaje sve relevantnije u kontekstu globalizacije i sve veće važnosti nemačkog jezika u obrazovanju i zapošljavanju. Cilj istraživanja je ispitati koju vrstu motivacije roditelji najčešće podstiču kod svoje dece – integrativnu (motivaciju za integraciju u kulturu nemačkog govornog područja) ili instrumentalnu (motivaciju usmerenu ka praktičnim mogućnostima, kao što su karijera ili odlazak na studije u inostranstvu). Metodološki, istraživanje se oslanja na slobodne intervjue sa šestoro učenika i njihovim roditeljima, kroz koje su analizirani njihovi stavovi o nemačkom jeziku. Rezultati pokazuju da roditelji često podstiču instrumentalnu motivaciju kod učenika, jer oni veruju da je važno učiti nemački kao drugi strani jezik zbog karijernih mogućnosti koje njihova deca mogu imati poznavanjem stranog jezika. Ovi nalazi doprinose razumevanju uticaja roditeljskih stavova na proces učenja jezika.
subject: Glotodidaktika
  topic: section
subject: višejezičnost
  topic: keywords
subject: stavovi
  topic: keywords
subject: motivacija
  topic: keywords
subject: roditelji
  topic: keywords
subject: nastava drugog stranog jezika
  topic: keywords
subject: nemački jezik
  topic: keywords
creator: Aleksandra Jaksic
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 Aleksandra Jaksic https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 128
ending page: 146
doi: 10.18485/zivjez.2025.45.1.6

TEMATSKA PROGRESIJA U FRANCUSKOM KNJIŽEVNOM TEKSTU
type: item
description: Ovaj rad posvećen je proučavanju tematske progresije u francuskoj lingvistici teksta, sa posebnim osvrtom na istraživanja zasnovana na funkcionalnoj rečeničnoj perspektivi i izvedena na korpusu književnih tekstova. Polazimo od teorijskog okvira Praške škole, čiji su postulati imali presudan uticaj na francuske autore koji su od sedamdesetih godina XX veka razvijali sopstvena istraživanja o organizaciji teme i reme u tekstu. Posebna pažnja posvećuje se doprinosu Bernara Kombeta (Bernard Combettes), koji je, preuzevši Danešovu tipologiju (1974), oblikovao teoriju tematske progresije u francuskom kontekstu i time značajno uticao na dalji razvoj lingvistike teksta u Francuskoj. Rad najpre prikazuje osnovne odlike funkcionalne rečenične perspektive, zatim daje pregled francuskih studija nastalih od sedamdesetih do devedesetih godina, a potom se osvrće na novije radove iz poslednjih decenija. Na kraju se izdvajaju glavni doprinosi francuskih istraživača i ukazuje na otvorena pitanja i pravce budućih istraživanja. Rezultati rada pokazuju da francuska lingvistika teksta duguje mnogo tradiciji Praške škole, ali i da je razvila sopstvena metodološka rešenja i interpretativne modele.
subject: Lingvistika i primenjena lingvistika
  topic: section
subject: funkcionalna rečenična perspektiva
  topic: keywords
subject: tema
  topic: keywords
subject: rema
  topic: keywords
subject: tematska progresija
  topic: keywords
subject: Praška škola
  topic: keywords
subject: francuska lingvistika teksta
  topic: keywords
subject: Kombet
  topic: keywords
creator: Александра Недељковић
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 Александра Недељковић https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 91
ending page: 106
doi: 10.18485/zivjez.2025.45.1.4

PORTUGALSKI JEZIK U (PRIMENJENOJ) LINGVISTICI U REPUBLICI SRBIJI
type: item
description: U radu se nudi pregled naučnih i naučno-popularnih bibliografskih jedinica iz oblasti lingvistike čiji je glavni predmet portugalski jezik odnosno onih koje se u nekom svom aspektu dotiču i portugalskog jezika a objavljene su u Republici Srbiji. Oblast lingvistike sagledava se u širem smislu, tako da su osim bibliografskih jedinica kategorisanih kao monografija, poglavlje u monografiji ili zborniku te rad u naučnom časopisu uzete u obzir i jedinice iz domena primenjene lingvistike: normativistička, leksikografska, priručnička i udžbenička literatura. Budući da je nastava stranih jezika jedan od važnijih elemenata primenjene lingvistike, u radu se izlaže i poseban osvrt na nastavu portugalskog jezika u Srbiji. Osnovni cilj rada je da pokaže koje su se oblasti domaće nauke o jeziku bavile portugalskim jezikom, u kom obimu i kojim njegovim aspektima, te da tako predstavi stanje lingvističke grane luzitanskih studija u Republici Srbiji. Iako te studije nisu strukturirane na akademskom nivou odnosno u vidu studijskih programa na domaćim univerzitetima, rezultati istraživanja izneti u ovom radu pokazuju da srpska naučna i naučno-popularna produkcija iz oblasti lingvistike poseduje određen broj dela koja se bave portugalskim jezikom, kao i da srpska javnost već nekoliko decenija ima mogućnost da pri relevantnim obrazovnim institucijama taj jezik uči kao strani.
subject: Glotodidaktika
  topic: section
subject: portugalski jezik
  topic: keywords
subject: luzitanske studije
  topic: keywords
subject: lingvistika
  topic: keywords
subject: nastava stranih jezika
  topic: keywords
subject: dvojezični rečnici
  topic: keywords
subject: udžbenici stranih jezika
  topic: keywords
creator: Mladen Ćirić
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 Mladen Ćirić https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 159
ending page: 178
doi: 10.18485/zivjez.2025.45.1.8

RECENZIJA UDŽBENIKA ,,ENGLISH FOR APPLIED ART’S SAKE” DOC. DR ALEKSANDRA VULETIĆA
type: item
subject: Prikazi
  topic: section
creator: Tamara Aralica
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 Tamara Aralica https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 223
ending page: 225
doi: 10.18485/

NAZIVI UGOSTITELJSKIH I HOTELIJERSKIH OBJEKATA NA FRANCUSKOM I ŠPANSKOM JEZIKU: KOMPARATIVNA TERMINOLOŠKA STUDIJA
type: item
description: Ovaj rad koristi uporedni pristup terminima koji se upotrebljava za opisivanje turističkog smeštaja i ugostiteljskih objekata u savremenom francuskom i španskom jeziku (restaurant - restaurante, bistro(t) - bistró, auberge - albergue, chalet - chalet/chalé, taverne - taberna, bodéga - bodega, cantine - cantina, crêperie - crepería, fast-food) kako bi se izvukla zapažanja o njihovoj ekvivalenciji i uočile sličnosti i disonance koje se javljaju u njihovim etimologijama, morfosemantičkim profilima i diskurzivnoj funkciji. Sociolingvistička i kulturna razmatranja takođe pružaju osnovu za razmatranje u okviru ovog istraživanja, koje je zasnovano na profesionalnom kontekstu turizma i fokusira se na pitanja pozajmljenica i realija u ovom specijalizovanom rečniku. Predložene analize su potkrepljene korpusom hotelsko-restoranskih termina iz zvaničnih dokumenata objavljenih na mreži, rečnika i glosara, kao i fragmentima autentičnog govora koji ilustruju savremenu upotrebu. Kontrastivni pristup nam omogućava da izvučemo zaključke o opštim trendovima imenovanja u specijalizovanom leksikonu hotelijerstva i ugostiteljstva.
subject: Lingvistika i primenjena lingvistika
  topic: section
subject: terminologija
  topic: keywords
subject: objekti
  topic: keywords
subject: hoteli-restorani
  topic: keywords
subject: francuski
  topic: keywords
subject: španski
  topic: keywords
creator: Aksiniya Obreshkova
creator: Anna Markova
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 Aksiniya Obreshkova, Anna Markova https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 69
ending page: 90
doi: 10.18485/zivjez.2025.45.1.3

UDŽBENIČKI KOMPLET SPECIAL OPERATIONS LANGUAGE TRAINING: SERBIAN U NASTAVI SRPSKOG KAO STRANOG JEZIKA
type: item
description: Predmet ovoga rada je analiza udžbeničkog kompleta (nepoznatog autora i izdavača) pod nazivom Special Operations Language Training: Serbian, sa ciljem stvaranja jasnije slike o jedinicama udžbeničkog kompleta koje se koriste u realizaciji nastave srpskog kao stranog jezika. Korišćena je metoda teorijske analize sa tehnikom analize sadržaja. Rezultati istraživanja su pokazali da je reč o jednom od najsadržajnijih udžbeničkih kompleta za učenje srpskog kao stranog jezika, u kome se naizmenično obrađuju opšte (upoznavanje, porodica, okruženje, lične osobine, kalendar, biografija, vreme, jedinice mere, hobi, zanimanja i sl.) i specijalizovane teme (oružane snage, bankarstvo, misije, oprema, osobine geografskih područja, medicina, kultura, mediji, tradicija, vera, obrazovanje). Koristi se za obuku pripadnika vojnih, političkih i diplomatskih misija inostranih vlada radi nesmetanog integrisanja u srpsko društvo, te obavljanja svakodnevnih životnih aktivnosti i odgovarajućih specijalnih operacija. Po svemu sudeći, nastao je na nekom inostranom institutu za proučavanje srpskog kao stranog jezika, ali je istraživanje pokazalo da to nije Centar za strane jezike američkog Instituta za jezike (kako se tvrdi u određenim izvorima na internetu). Takođe, predavačima se savetuje da ga, pre neposrednog uvođenja u nastavnu praksu, pročitaju, analiziraju i evaluiraju, donoseći odluku koja će biti u skladu sa uzvišenim i etičkim osobinama nastave srpskog kao stranog jezika.
subject: Glotodidaktika
  topic: section
subject: srpski kao strani jezik
  topic: keywords
subject: udžbenički komplet
  topic: keywords
subject: inostrane vlade
  topic: keywords
subject: vojne škole jezika
  topic: keywords
subject: specijalne operacije
  topic: keywords
creator: Aleksandar Novaković
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 Aleksandar Novaković https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 179
ending page: 196
doi: 10.18485/zivjez.2025.45.1.9

ITALIJANSKI I SRPSKI SOMATSKI IZRAZI U POREĐENJU
type: item
description: U radu se bavimo analizom italijanskih i srpskih frazeologizama koji sadrže dva somatizma, odnosno nazive delova tela. Iako italijanski i srpski nisu tipološki slični jezici, polazimo od pretpostavke da ćemo u korpusu identifikovati znatan broj apsolutnih i/ili parcijalnih ekvivalenata, s obzirom na to da somatska frazeologija, zbog univerzalnosti telesnog iskustva, pokazuje podudarnosti čak i među nesrodnim jezicima. S ciljem da ustanovimo da li i u kojoj meri italijanski somatski frazeologizmi imaju ekvivalente u srpskom, i uzimajući italijanski kao polazni a srpski kao ciljni jezik, iz opštih i frazeoloških rečnika dvaju jezika ekscerpirali smo korpus od preko 250 somatskih frazeologizama. Metodom kontrastivne analize utvrdili smo vrstu međujezičke ekvivalencije između 55 italijanskih frazeologizama koji u svojoj leksičkoj strukturi sadrže dva somatizma i njihovih srpskih ekvivalenata. Rezultati sprovedenog istraživanja pokazuju da dva razmatrana jezika dele mnogo frazeoloških karakteristika. Budući da frazeologizmi nose i kulturološke informacije, njihovo poređenje na međujezičkom nivou može rasvetliti način života, običaje i pogled na svet jedne etničke grupe i pomoći nam da razumemo kako pripadnici dve jezičke zajednice konceptualizuju stvarnost i pojave koje ih okružuju.
subject: Lingvistika i primenjena lingvistika
  topic: section
subject: frazeologija
  topic: keywords
subject: frazeologizmi
  topic: keywords
subject: somatizmi
  topic: keywords
subject: kontrastivna analiza
  topic: keywords
subject: italianski
  topic: keywords
subject: srpski
  topic: keywords
creator: Marija Vujović
rights: Sva prava zadržana (c) 2025 Марија Вујовић https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-12-31
publication date: 2025-12-31
starting page: 13
ending page: 42
doi: 10.18485/zivjez.2025.45.1.1

ASPEKTUALNOST U NEMAČKOM I SRPSKOM JEZIKU IZ KOGNITIVINOLINGVISTIČE PERSPEKTIVE
type: item
description: Cilj ovog rada je da analizira kategoriju aspektualnosti koristeći se saznanjima do kojih je došla kognitivna lingvistika, i to prevasodno se oslanjajući na teoriju konstrukcija, onako kako ju je predstavila i definisala Goldberg. Konstrukciona gramatika, koja konstrukciju kao osnovnu jezičku jedinicu smatra spojem forme i funkcije, omogućila je odstupanje od ustaljene percepcije aspektualnosti, odnosno od analiziranja isključivo punoznačnih glagola. Na taj način se u ovom istraživanju došlo do promatranja, analize i potom do sistematične podele svih jezičkih sredstava koja mogu biti nosioci aspektualnog značenja i u nemačkom i y srpskom jeziku . Pored punoznačnih glagola, koji su prototipični nosioci aspektualnih ynačenja, tu spadaju i šematizovane galgolske fraze, mnoge neglagolske lekseme i sintagme, kao i širi kontekst.
subject: Lingvistika
  topic: section
subject: aspektualnost
  topic: keywords
subject: konstrukcija
  topic: keywords
subject: kognitivna lingvistika
  topic: keywords
subject: glagolski vid
  topic: keywords
subject: kontrastivna lingvistika
  topic: keywords
creator: Katarina Stančić
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Katarina Stančić https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-01-14
publication date: 2025-01-14
starting page: 81
ending page: 98
doi: 10.18485/zivjez.2024.44.1.4

GOVORNI ČIN SUGESTIJE U ONLAJN RECEPTIMA U SRPSKOM I ENGLESKOM JEZIKU U OKVIRU TEORIJE RELEVANCIJE
type: item
description: Cilj ovog istraživanja bio je utvrditi leksičke i gramatičke karakteristike govornih činova sugestija u onlajn receptima na srpskom i američkom engleskom jeziku u okviru teorije relevancije (Sperber i Vilsonova 1995). Sugestije su analizirane u skladu sa kognitivnim i komunikacijskim principima i mogućim implikaturama. Analiza je zasnovana na petnaest primera sugestija u srpskom i četrnaest u američkom engleskom. Ovi primeri su zatim upoređeni kako bi se utvrdilo da li postoje konkretne razlike po pitanju govornog čina sugestija. Rezultati pokazuju da svaka sugestija ima svoje jedinstvene implikature i komunikacijske efekte u zavisnosti od forme u kojoj je sugestija data, kao i od teksta koji sledi. Što se tiče dva jezika, u ovom istraživanju nema značajnih razlika sem nekoliko karakteristika koje se javljaju u samo jednom od ovih jezika. Postoji samo tri slučaja (10.3%) direktnih sugestija (npr. moj savet je, toplo preporučujem), jedan u srpskom i dva u engleskom. Ostalih 26 primera (89.7%) sugestija u oba jezika dati su indirektno.
subject: Lingvistika
  topic: section
subject: recepti
  topic: keywords
subject: kulinarski diskurs
  topic: keywords
subject: govorni čin sugestije
  topic: keywords
subject: teorija relevancije
  topic: keywords
subject: implikatura
  topic: keywords
creator: Gordana Ivković
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Gordana Ivković https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-01-14
publication date: 2025-01-14
starting page: 39
ending page: 64
doi: 10.18485/zivjez.2024.44.1.2

PODUČAVANJE KULTURE I IKK U NASTAVI ENGLESKOG ZA POSEBNE NAMENE U KONTEKSTU UGOSTITELJSTVA IZ PERSPEKTIVE STUDENATA
type: item
description: Rad ima za cilj da ispita stavove studenata ugostiteljstva o značaju elemenata kulture i interkulturne komunikativne kompetencije (IKK). Takođe ispituje potrebu za uključivanjem kulturnih elemenata u nastavu Engleskog jezika za posebne namene (ESP) i procenjuje interkulturnu osetljivost studenata odseka Visoka hotelijerska škola u Beogradu. IKK je ključna za efikasnu poslovnu komunikaciju u sektoru ugostiteljstva. Stoga ovo istraživanje teži unapređenju nastavnog plana i programa Engleskog jezika za posebne namene uzimajući u obzir stavove i potrebe studenata u vezi sa IKK u poslovnom okruženju. Rezultati ankete pokazuju da su studenti zainteresovani za uvođenje elemenata kulture u ESP nastavu i prepoznaju važnost interkulturnih aspekata. Takođe, pokazuju sklonost studenata ka etnorelativističkom pogledu na druge kulture. Unapređenje kurikuluma aspektima interkulturne kompetencije može uticati na podrobniju pripremu studenata za izazove sa kojima će se suočavati u svom budućem zanimanju. Ključne reči: IKK, ESP, ugostiteljstvo , interkulturna osetljivost
subject: Glotodidaktika
  topic: section
subject: IKK
  topic: keywords
subject: ESP
  topic: keywords
subject: ugostiteljstvo
  topic: keywords
subject: Interkulturna osetljivost
  topic: keywords
creator: Jovana Nikolić
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Jovana Nikolić https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-01-14
publication date: 2025-01-14
starting page: 177
ending page: 191
doi: 10.18485/zivjez.2024.44.1.8

JEZIČKE ODLIKE NOVINSKIH NASLOVA O VEŠTAČKOJ INTELIGENCIJI U ELEKTRONSKIM IZDANjIMA ITALIJANSKIH DNEVNIH NOVINA
type: item
description: U ovome radu, koristeći metod analize sadržaja, bavili smo se jezičkim odlikama naslova o veštačkoj inteligenciji eksecerpiranih iz elektronskih izdanja najčitanijih italijanskih dnevnih novina Corriere della Sera i La Repubblica objavljivanih od januara 2020. godine do septembra 2023. godine. Istraživanje je sprovedeno na korpusu od 864 novinska naslova, koje smo posmatrali iz dva ugla – leksičkog i sintaksičkog. Cilj nam je bio da, analizirajući leksički sastav novinskih naslova, prikažemo neprilagođene pozajmljenice, termine i onime koji se javljaju u obrađenom korpusu i da, u okviru sintaksičke analize, ispitamo kakvi su po sintaksičkoj strukturi analizirani novinski naslovi. Rezultati istraživanja su pokazali da u našem korpusu preovlađuju anglicizmi iz oblasti informatike, da su među onimima najzastupljenija imena tehnoloških kompanija, robota, četbotova i virtuelnih asistenata, kao i da su najbrojniji naslovi sa sintaksičkom formom proste rečenice.
subject: Lingvistika
  topic: section
subject: novinski naslovi
  topic: keywords
subject: italijanske dnevne novine
  topic: keywords
subject: veštačka inteligencija
  topic: keywords
subject: italijanski
  topic: keywords
creator: Jelena Puhar
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Jelena Puhar https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-01-14
publication date: 2025-01-14
starting page: 65
ending page: 80
doi: 10.18485/zivjez.2024.44.1.3

PRECIZNOST U ARTIKULACIJI ENGLESKIH INTERDENTALNIH FRIKATIVA KOD SRPSKIH OSNOVNOŠKOLACA
type: item
description: Glavni cilj našeg istraživanja bio je da se ispita da li i u kojoj meri pozicija engleskih interdentalnih frikativa [θ] i [ð] u reči (inicijalna, središnja ili finalna) utiče na preciznost u njihovoj artikulaciji, kako kod izgovora pojedinačnih reči tako i u kontekstu teksta. Takođe smo proučavali koji se glasovi koriste kao zamena u slučaju neprecizne artikulacije glasova [θ] i [ð]. Nadalje, sproveli smo komparativnu analizu u pogledu preciznosti artikulacije engleskih interdentalnih frikativa između dve uzrasne grupe učenika osnovne škole kako bismo procenili mogući uticaj podučavanja i izloženosti jeziku na preciznost njihovog izgovaranja. Prikupljeni podaci pokazuju da učesnici u našoj studiji najpreciznije izgovaraju [θ] i [ð] kada se nalaze u finalnoj poziciji u reči, dok se bezvučni interdentalni frikativ [θ] izgovara sa većom preciznošću od njegovog zvučnog para [ð]. Učesnici u istraživanju su najčešće zamenjivali engleske interdentalne frikative [θ] i [ð] srpskim plozivima [t] and [d], što se može smatrati posledicom principa univerzalne gramatike. Konačno, učenici osmog razreda su pokazali veću preciznost kod artikulacije glasova [θ] i [ð] u poređenju sa učenicima petog razreda, što sugeriše da podučavanje i izloženost jeziku mogu imati pozitivan uticaj na preciznost artikulacije.
subject: Lingvistika
  topic: section
subject: nastava engleskog jezika, osnovna škola, izgovor, dentalni frikativi, interjezik
  topic: keywords
creator: Sanja Raković
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Sanja Raković https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-01-14
publication date: 2025-01-14
starting page: 99
ending page: 114
doi: 10.18485/zivjez.2024.44.1.5

SEMANTIČKE PROMENE U RUSKIM ANGLICIZMIMA U PERIODU MEĐUMILENIJUMSKIH DEŠAVANjA U RUSKOM DRUŠTVU
type: item
description: Rad je imao za zadatak da istraži prirodu i pravce delovanja aktuelnih i dinamičkih semantičkih procesa u strukturi ruskih anglicizama koje su se odvijale u periodu od kraja 70-ih godina prošlog veka pa, maltetne, do današnjih dana, stavljajući, pritom, ove dve granične tačke u poredbeni odnos, što istraživanju pridaje i uporedno-istorijsku dimenziju. Ovaj relativno kratak vremenski period je izabran jer se karakteriše burnim i sadržajnim promenama koje su zadesile rusko društvo. Takve socijalno uslovljene promene su se pokazale kao funkcionalni spoljašnji faktori u razvoju savremenog ruskog jezika. Anglicizme, kao etimološki specijalni leksički sloj savremenog ruskog jezika, smo odabrali da bismo videli kako se oni ponašaju u periodu kada rezultati svakolike aktivnosti jednog društva, koga čine predstavnici upravo engleskog jezika kao maternjeg, dožive globalnu ekspanziju i popularnost. Istraživanje je pokazalo prisustvo većine semantičkih procesa koje je nauka definisala za period prelaska iz 20. u 21. vek, ali i izolovalo neke nove, u čemu se ogleda njegov najveći doprinos. Za većinu procesa su, takođe, dati i sociološki komentari – konkretne društvene pojave koja su dovele do neke promene u semantičkoj strukturi anglicizama.
subject: Lingvistika
  topic: section
subject: tipovi semantičkih promena
  topic: keywords
subject: anglicizmi
  topic: keywords
subject: savremeni ruski jezik
  topic: keywords
subject: promene u ruskom društvu na prelasku iz 20. u 21. vek
  topic: keywords
subject: uporedno-istorijski pristup
  topic: keywords
creator: Vasilije Stoiljković
creator: Tatjana Vuletić
creator: Suzana Stojković
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Vasilije Stojiljković, Tatjana Vuletić, Suzana Stojković https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-01-14
publication date: 2025-01-14
starting page: 115
ending page: 144
doi: 10.18485/zivjez.2024.44.1.6

PRIKAZ REČNIKA I GLOSARA ENGLESKOG JEZIKA STRUKE ZA STUDENTE SPECIJALNE EDUKACIJE I REHABILITACIJE
type: item
description: Savladavanje stručne terminologije je jedan od osnovnih ciljeva nastave stranog jezika struke pa je i pronalaženje i upotreba odgovarajućih rečnika kao referentne literature u izvođenju nastave neprocenjiva. Cilj ovog rada je da prikaže postojeće jednojezične i dvojezične rečnike i glosare iz oblasti specijalne edukacije i rehabilitacije i ukaže na njihove prednosti i mane u skladu sa potrebama studenata prve godine Fakulteta za specijalnu edukaciju i rehabilitaciju Univerziteta u Beogradu. Pored toga, rad jasno ukazuje na potrebu kreiranja modernog, adekvatnog i pristupačnog rečnika iz ove oblasti koji bi zadovoljio potrebe ciljne grupe studenata i koji bi se koristio kao pomoćno nastavno sredstvo u okviru izvođenja nastave engleskog jezika struke.
subject: Prikazi
  topic: section
subject: rečnik
  topic: keywords
subject: glosar
  topic: keywords
subject: engleski jezik struke
  topic: keywords
subject: specijalna edukacija i rehabilitacija
  topic: keywords
creator: Maja Ivančević Otanjac
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Maja Ivančević Otanjac https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-01-14
publication date: 2025-01-14
starting page: 205
ending page: 213

INICIJALNO OBRAZOVANJE NASTAVNIKA STRANIH JEZIKA U REPUBLICI SRBIJI: MIŠLJENJA PROFESORA METODIKE NASTAVE STRANOG JEZIKA
type: item
description: Prema važećim zakonskim regulativama Republike Srbije nastavnici zaposleni u osnovnim i srednjim školama moraju imati odgovarajući stepen akademskog obrazovanja. Stoga, smatramo da su mišljenja univerzitetskih nastavnika koji obrazuju budući nastavni kadar od izuzetnog značaja za kvalitet nastave. Opšti cilj rada jeste sticanje uvida u važnost i organizaciju inicijalnog obrazovanja nastavnika stranog jezika iz perspektive univerzitetskih profesora angažovanih u nastavi metodičkih predmeta na univerzitetima u Republici Srbiji. Putem onlajn anonimnog upitnika istražujemo koja su mišljenja profesora o aktuelnim tendencijama u inicijalnom obrazovanju nastavnika stranih jezika i mogućnostima za sticanje neophodnih nastavničkih kompetencija. U fokusu rada su isključivo nastavnici stranih jezika koji se uče u osnovnim i srednjim školama u Republici Srbiji, odnosno engleskog, nemačkog, ruskog, francuskog, španskog i italijanskog jezika. Na osnovu rezultata ankete analiziramo postojeću organizaciju univerzitetskih kurseva metodičke orijentacije, kao i eventualnu neophodnost za njihovim usklađivanjem sa savremenim jezičkim obrazovnim politikama i planiranjem
subject: Glotodidaktika
  topic: section
subject: jezička obrazovna politika
  topic: keywords
subject: inicijalno obrazovanje nastavnika
  topic: keywords
subject: strani jezici
  topic: keywords
subject: metodika nastave stranih jezika
  topic: keywords
creator: Tijana Gaši
creator: Milica Popović
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Tijana Gaši, Milica Popović https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-01-14
publication date: 2025-01-14
starting page: 145
ending page: 175
doi: 10.18485/zivjez.2024.44.1.7

MODALNOST U VAZDUHOPLOVNOJ TELEKOMUNIKACIJI PUTEM RADIOTELEFONIJE
type: item
description: Komunikacija putem radiotelefonije (RTF) između pilota i kontrolora letenja odvija se upotrebom posebnog varijeteta engleskog jezika, koji se sastoji iz dve komponente, propisane frazeologije, kao dominantnog sredstva komunikacije, i „običnog“ jezika. U cilju postizanja jasne i nedvosmislene razmene informacija, zahtevi koji se odnose na upotrebu ovog jezika svode se suštinski na maksimalno moguće pojednostavljenje gramatičkih struktura i leksike. U tom smislu, propisanu frazeologiju karakteriše izražena limitiranost gramatičkih struktura, pa je tako i modalna komponenta značajno redukovana. Prisustvo modalnosti u nešto većoj meri evidentira se u komunikaciji putem radiotelefonije u neuobičajenim i u vanrednim situacijama, za koje ne postoji propisana frazeologija, usled čega učesnici u komunikaciji moraju da pribegnu „običnom“ jeziku. Dominantna modalna komponenta u komunikaciji putem propisane frazeologije je modalnost događaja, dok se u komunikaciji koja podrazumeva upotrebu „običnog“ jezika mogu, pored deontičke i dinamičke modalnosti, naći i primeri epistemičke modalnosti.
subject: Lingvistika
  topic: section
subject: modalnost
  topic: keywords
subject: radiotelefonija (RTF)
  topic: keywords
subject: frazeologija
  topic: keywords
subject: „običan“ jezik
  topic: keywords
subject: deontička modalnost
  topic: keywords
subject: dinamička modalnost
  topic: keywords
creator: Maja Jevtović Šulejić
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Maja Jevtović Šulejić https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-01-14
publication date: 2025-01-14
starting page: 13
ending page: 38
doi: 10.18485/zivjez.2024.44.1.1

PREPREZENTACIJA GLUVIH ŽENA U ISTORIJSKIM MONOGRAFIJAMA ČUJUĆIH AUTORA
type: item
description: Ovaj rad istražuje istorijsku zastupljenost gluvih žena u opštim i specijalizovanim istorijskim tekstovima. Uprkos njihovom značajnom doprinosu, gluve žene se često zanemaruju, što dovodi do percepcije njihovog identiteta prvenstveno kao gluvih pojedinaca, a ne kao žena. Ova dvostruka marginalizacija i unutar zajednice gluvih i šireg društva naglašava sistemska pitanja u istorijskoj nauci. Glavni radovi autora kao što su Sachs, Lane i Bainton, iako su ključni u dokumentovanju kulture gluvih, često zanemaruju jedinstvena iskustva i dostignuća gluvih žena. Ključne prekretnice, poput izbora Gertrude Galovej za prvu ženu predsednicu Nacionalne asocijacije gluvih u SAD i osnivanje udruženja Deaf Women United Inc. (DWU), su minimalno istražene, odražavajući šire društvene rodne predrasude. Ovaj rad naglašava kritičnu potrebu za inkluzivnim istorijskim narativima koji u potpunosti integrišu iskustva gluvih žena. Dokumentovanjem i priznavanjem njihovih jedinstvenih izazova i doprinosa, možemo podstaći sveobuhvatnije i pravičnije razumevanje istorije, osnažujući gluve žene potvrđivanjem njihovog identiteta i dostignuća. Ključne reči: gluve žene, istorijska reprezentacija, marginalizacija, studije gluvih, rodna pristrasnost.
subject: Sociolingvistika
  topic: section
subject: gluve žene
  topic: keywords
subject: istorijska reprezentacija
  topic: keywords
subject: marginalizacija
  topic: keywords
subject: studije gluvih
  topic: keywords
subject: rodna pristrasnost
  topic: keywords
creator: Ana Jovanović
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Ana Jovanović https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2025-01-14
publication date: 2025-01-14
starting page: 193
ending page: 203
doi: 10.18485/zivjez.2024.44.1.9

TEMATSKI I GRAMATIČKI SADRŽAJI UDŽBENIKA ZA OSMI RAZRED ZA PREDMET ZA PREDMET NEMAČKI JEZIK KAO DRUGI STRANI JEZIK
type: item
description: Na osnovu korpusne analize aktuelnih i najčešće korišćenih udžbenika u osmom razredu osnovne škole za predmet nemački jezik kao drugi strani jezik, a to su udžbenici: ,,Wir neu 4”, ,,Magnet neu 4”, ,,Maximal 4”, ,,Deutsch! Das will ich! 8”, ,,Hallo, Freunde! 4”, želimo predstaviti gramatičke i tematske sadržaje koji su u njima najčešće zastupljeni i navesti one koji uopšte nisu ili su manje u njima prisutni, a predviđeni su Nastavnim planom i programom. Na početku ćemo predstaviti i opštu i specifičnu predmetnu kompetenciju, kao i značaj i ulogu standarda. Takođe želimo dodatno predstaviti nivo jezičke kompetencije A2 koju bi učenik trebalo steći na kraju četvrte godine učenja drugog stranog jezika u drugom ciklusu osnovnog obrazovanja.
subject: Prvi naučni rad
  topic: section
subject: Zajednički evropski okvir, drugi strani jezik, opšta predmetna kompetencija, specifična predmetna kompetencija, gramatički sadržaji, tematski sadržaji, nivo jezičke kompetencije A2
  topic: keywords
creator: Катарина Цветановић
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Катарина Цветановић https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2023-12-31
publication date: 2023-12-31
starting page: 121
ending page: 149
doi: 10.18485/zivjez.2023.43.1.6

KONCEPTUALNO POLJE LJUBAVI U FRAZEOLOGIZMIMA ITALIJANSKOG, ŠPANKOG I SRPSKOG JEZIKA KOJI SADRŽE KOMPONENTU OKO
type: item
description: Rad se bavi kontrastiranjem frazeologizama sa komponentom oko u italijanskom, španskom i srpskom jeziku, s ciljem utvrđivanja identičnosti, sličnosti i razlika na interlingvalnom nivou. Imajući u vidu visok frazemotvorni potencijal somatske lekseme, istraživanje se ograničilo na samo jedno konceptualno polje - „ljubav“. Istraživanje je sprovedeno s ciljem da se ustanovi da li će predstavnici dve lingvokulturološke zajednice koje govore tipološki sličnim jezicima (italijanski i španski) konceptualizovati fenomene na sličniji način nego što to čine pripadnici srpke jezičko-kulturne zajednice, čiji je jezik tipološki udaljen. Inicijalna hipoteza bila je da će genetski srodniji jezici deliti više zajedničkih frazeoloških karakteristika u odnosu na genetski nesrodan jezik. U cilju sprovođenja istraživanja iz odgovarajućih opštih i frazeoloških rečnika ekscerpirana je građa koja je potom podvrguta kontrastivnoj i konceptualnoj analizi. Rezultati kontrastiranja pokazuju da pripadnici italijanske i španske lingvokulturne zajednice na sličniji način konceptualizuju ljubav u svojim somatskim frazeologizmima, ali i da srpski frazeološki fond beleži značajan broj slučajeva apsolutne elvivalencije, kao rezultat zajedničkog evropskog porekla frazema, kalkiranja ili poligeneze.
subject: Lingvistika
  topic: section
subject: kontrastivna frazeologija, ekvivalencija, ljubav, oko, italijanski, španski, srpski
  topic: keywords
creator: Marija Vujović
rights: Sva prava zadržana (c) 2023 Marija Vujović https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2023-12-31
publication date: 2023-12-31
starting page: 59
ending page: 83
doi: 10.18485/zivjez.2023.43.1.3

PROZODIJSKE OSOBINE PARENTETIČKIH IZRAZA U FORMI KLAUZE U SRPSKOM JEZIKU
type: item
description: Cilj ovog rada jeste da predstavi analizu prozodijskih osobina parentetičkih izraza u formi klauze u srpskom jeziku. Pri analizi u obzir se uzima visina, intenzitet, brzina artikulacije, kao i prozodijski domen u odnosu na klauzu u kojoj se parentetički izraz nalazi. Govoreći o visini i intenzitetu, primećeno je da izgovor klauze domaćina prati silaznu putanju bez obzira na prisustvo parentetičkog izraza. Što se tiče brzine artikulacije, nije bilo moguće uočiti pravilnosti u ponašanju parentetičkog izraza u odnosu na klauzu domaćina. Uzimajući u obzir intonacijski domen, može se reći da parentetički izrazi u formi klauze u srpskom jeziku imaju tendenciju ka formiranju odvojenih intonacijskih fraza, bivajući tako svrstane u ‘prototipske parentetičke izraze’ prema podeli koju daje Dehé’s (2014).
subject: Lingvistika
  topic: section
creator: Gordana Ćirić Ognjenović
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Gordana Ćirić Ognjenović https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2023-12-31
publication date: 2023-12-31
starting page: 13
ending page: 43
doi: 10.18485/zivjez.2023.43.1.1

ANALIZA PREVODA IDIOMA U PROGRAMU ZA MAŠINSKO PREVOĐENJE GOOGLE TRANSLATE NA PRIMERU ROMANA „ČITAV ŽIVOT“ I „TRAFIKANT“ ZA JEZIČKI PAR NEMAČKO-SRPSKI
type: item
description: Ovaj rad se bavi analizom prevoda idioma sa nemačkog na srpski jezik u programu za mašinsko prevođenje Google Translate. Korpus čine romani Roberta Zetalera „Čitav život“ i „Trafikant“. Ciljevi istraživanja bili su (1) da se ispita stepen prepoznavanja idioma u zavisnosti od njihovog tipa i (2) da se ispitaju poteškoće koje dovode do grešaka u prevodu idioma u ovom programu. Kvantitativnom i kvalitativnom analizom utvrđeno je da je stepen prepoznavanja semi-transparentnih idioma najniži i da se ovi idiomi uglavnom prevode doslovno. Stepen prepoznavanja semi-prozirnih idioma nalazi se na drugom mestu, dok se potpuni idiomi najbolje prepoznaju u ovom programu. Analiza grešaka pokazala je da su u korpusu zastupljene greške doslovnog prevoda, pogrešnog izbora, pogrešnog smisla i prevoda sa engleskog jezika. Do ovih grešaka dovode različite poteškoće, poput neprepoznavanja idioma u tekstu, leksičke i strukturne nekorespondencije, poteškoće da se odabere prava semema i posrednog prevoda sa engleskog jezika. Dodatna analiza preciznih prevoda pokazala je da Google Translate u prevodu idioma koristi prevod idiomom sličnog značenja i slične ili različite forme i parafrazu.
subject: Translatologija
  topic: section
subject: idiomi
  topic: keywords
subject: mašinski prevod
  topic: keywords
subject: Google Translate
  topic: keywords
subject: poteškoće
  topic: keywords
subject: nemački
  topic: keywords
subject: srpski
  topic: keywords
creator: Ljiljana Tasić
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Ljiljana Tasić https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2023-12-31
publication date: 2023-12-31
starting page: 153
ending page: 171
doi: 10.18485/zivjez.2023.43.1.7

UNAPREĐIVANJE INTERKULTURNE KOMPETENCIJE UZ POMOĆ NOVINA I ČASOPISA U NASTAVI NEMAČKOG KAO STRANOG JEZIKA: BOSANSKI, NEMAČKI, SRPSKI
type: item
description: Interkulturna komunikativna kompetencija u poslednjim je decenijama u mnogim oblastima postala ključna veština. Definiše se kao sposobnost pojedinca da se „na odgovarajući […] način odnosi prema stranim kulturama i njihovim pripadnicima [...], s njima komunicira i razume ih“ (Lizebrink 2016: 8). Pošto su jezik i kultura blisko povezani, savremena nastava stranih jezika posmatra se kao mesto gde se učenici mogu baviti sadržajima koji se odnose na kulturu. Kao predstavnici društvenog diskursa, za ovu svrhu posebno su pogodni štampani mediji. Cilj članka je pokazati na praktičnom primeru kako se uz pomoć novina i časopisa iz različitih zemalja može unaprediti interkulturna komunikativna kompetencija u nastavi stranih jezika. U okviru projekta „Sprachlos?“ koji je namenjen budućim nastavnicima nemačkog kao stranog jezika iz Bosne i Hercegovine, Srbije i Nemačke, osmišljava se i realizuje nastavna jedinica u kojoj mešovite grupe studenata upoređuju i analiziraju novine i časopise koristeći određene kriterijume. Korpus čine bosanskohercegovačke, srpske i nemačke novine i časopisi različitih žanrova. Kao rezultat grupnog rada, pronađene su kako sličnosti u pogledu forme, sadržaja, vizuelnog dizajna i ciljne publike, tako i jasne razlike u pogledu oglasa o rođenju ili smrti, itd. Nakon toga sledi zajednička refleksija o stečenim spoznajama.
subject: Glotodidaktika
  topic: section
subject: nastava nemačkog kao stranog jezika
  topic: keywords
subject: interkulturna komunikativna kompetencija
  topic: keywords
subject: štampani mediji u nastavi
  topic: keywords
subject: nastava stranog jezika
  topic: keywords
subject: kultura
  topic: keywords
creator: Danijela Vranješ
creator: Lara Hedžić
rights: Sva prava zadržana (c) 2023 Danijela Vranješ, Lara Hedžić https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2023-12-31
publication date: 2023-12-31
starting page: 87
ending page: 104
doi: 10.18485/zivjez.2023.43.1.4

SRPSKI KAO STRANI JEZIK U TEORIJI I PRAKSI V
type: item
description: Rad nema apstrakt jer je u pitanju hronika.
subject: Prikazi
  topic: section
creator: Stefan Milosevic
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Stefan Milošević https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2023-12-31
publication date: 2023-12-31
starting page: 175
ending page: 180

PROJEKTNI PRISTUP U NASTAVI FRANCUSKOG JEZIKA NASTAVNIČKE STRUKE
type: item
description: Projektni pristup učenju stranog jezika, a posebno jezika struke, posebno je pogodan za razvoj kognitivnih sposobnosti jer kombinuje fizičke, mentalne i jezičke aktivnosti, a prednost učenja zasnovanog na izvršenju projektnih zadataka upravo je u smislenosti tih zadataka u pravoj jezičkoj komunikaciji. U nastavi i učenju stranog jezika struke zadaci pored lingvističke uključuju i profesionalnu, sociolingvističku, sociokulturološku i interkulturnu komponentu i doprinose stručnom osposobljavanju studenata. U radu analiziramo najpre mogućnosti i prednosti projektnog pristupa u nastavi stranog jezika struke, a potom i ulogu nastavnika stranog jezika struke, neophodnost njegove ozbiljne pripreme, velike stručne osposobljenosti, maštovitosti i strpljenja. Koristeći deskriptivnu i analitičku metodu, predlažemo projektni model u nastavi francuskog jezika za buduće učitelje i vaspitače koji bi bio odgovor na konkretne potrebe njihovog budućeg stručnog angažovanja i koji bi stoga pozitivno uticao na njihovu motivaciju i vodio ka boljim postignućima. Zaključujemo da je primere projektnih zadataka neophodno uneti u sve udžbenike stranih jezika struke jer se tako na najbolji način daje smisao učenju ovog predmeta i razvija svest studenata o njegovom značaju, a znanje koje stiču čini trajnijim jer se uče putem iskustva.
subject: Glotodidaktika
  topic: section
subject: francuski jezik struke, nastavnički poziv, projektni pristup, zadatak, udžbenik
  topic: keywords
creator: Ана Вујовић
rights: Sva prava zadržana (c) 2023 Ana Vujović https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2023-12-31
publication date: 2023-12-31
starting page: 105
ending page: 117
doi: 10.18485/zivjez.2023.43.1.5

MESTO ARAPSKOG JEZIKA U UPOREDNIM PROUČAVANJIMA SEMITSKIH JEZIKA
type: item
description: Semitski jezici potiču iz drevnih vremena, i područje na kome su se oni govorili nije se mnogo menjalo oko tri milenijuma (osim Etiopije) sve do širenja islama u VII veku. Naziv semitski potiče iz Starog zaveta od legendarnog Sema, sina Noja, jer su narodi i plemena na Arabijskom poluostrvu koji su govorili i govore brojnim jezicima smatrani njegovim potomcima. Mnogobrojni pisani spomenici koji potiču iz III milenijuma pre n. e. govore o teritorijalnoj rasprostranjenosti semitskih jezika od Bliskog istoka do Iranske visoravni. Kasnije su se semitski jezici (imajući u vidu arapski književni jezik i njegove dijalekte) proširili i na region Severne Afrike. Postoje brojni dokazi o prisustvu Arapa na drevnom Bliskom istoku, u zemljama plodnog polumeseca i susednih krajeva, ali je arapski postao dominantan semitski jezik usponom i ekspanzijom islama u VII veku n. e. Arapski jezik je imao ogroman značaj u periodu srednjeg veka, a takođe je bio i ostao jedan od najvažnijih jezika ljudske civilizacije. U ovom radu baviću se položajem arapskog jezika u uporednom proučavanju sa njemu srodnim semitskim jezicima.
subject: Lingvistika
  topic: section
subject: семитски језици
  topic: keywords
subject: арапски језик
  topic: keywords
subject: Арабијско полуострво
  topic: keywords
subject: лингвистика
  topic: keywords
creator: Stefan Jovicic
rights: Sva prava zadržana (c) 2023 Stefan Jovičić https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2023-12-31
publication date: 2023-12-31
starting page: 45
ending page: 58
doi: 10.18485/zivjez.2023.43.1.2

BIBLIOGRAFIJA RADOVA IZ OBLASTI METODIKE NASTAVE SRPSKOG KAO STRANOG JEZIKA (2018–2022)
type: item
description: Uzimajući u obzir očigledno povećanje interesovanja za metodikom nastave srpskog kao stranog jezika, cilj nam je da ovom bibliografijom predstavimo objavljene naučne rezultate u periodu od sredine 2018. do kraja 2022. godine, kao i da podatke o objavljenim monografijama i naučnim člancima učinimo što dostupnijim zainteresovanoj stručnoj javnosti.
subject: Prikazi
  topic: section
subject: srpski jezik kao strani
  topic: keywords
subject: metodika nastave srpskog kao stranog jezika
  topic: keywords
subject: bibiliografija radova
  topic: keywords
creator: Aleksandar Novaković
rights: Sva prava zadržana (c) 2024 Aleksandar Novaković https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0
date: 2023-12-31
publication date: 2023-12-31
starting page: 181
ending page: 195